1. Hisse Senedi Virman İşlemleri

Üyelerarası Serbest Virman İşlemleri işleyişi, transfer edilecek menkul kıymetin kaydileştirilmiş olup olmamasına göre, kaydi virmanlar da virmana taraf olan kurumlara göre farklılık gösterir.

1.1. Fiziki Virman İşlemleri

Kaydileştirilme kapsamında; Takasbank nezdindeki hesaplarda saklanan hisse senetleri MKK nezdinde açılan hesaplara devredilmiş olmakla birlikte, kaydileştirilmeyen hisse senetleri Takasbank nezdinde saklama hesaplarında tutulmaya devam etmektedir. Aracı kuruluşlar, sözkonusu kıymetleri başka bir kuruluşun yine fiziki saklama hesabına transfer edebilir.

Fiziki virman işlemi Takasbank sisteminde ve erişim numarası-şifre kullanılarak giriş ve onay olmak üzere çift aşamalı olarak gerçekleştirilir.

1.2.  Kaydi Virman İşlemleri

Kaydi saklama hesapları MKK nezdinde tutulduğundan virman işlemlerinin işleyişi işlemin taraflarına bağlı olarak farklılık göstermektedir. İşleyiş açısından virman işlemi;

• Aracı Kuruluştan – Aracı Kuruluş’a
• Aracı Kuruluştan – Fon/Yatırım Ortaklığı’na 
• Fon/Yatırım Ortaklığından – Aracı Kuruluş’a

olarak ayrılmaktadır.

Aracı Kuruluş’tan – Aracı Kuruluş’a olan virmanlar; MKK üyesi olan aracı kuruluşlar kaydi hisse senedi virmanlarını MKK sisteminde gerçekleştirmektedirler. İşlemler ile ilgili Takasbank sistemi ile MKK sistemi arasında herhangi bir mesaj gönderme işlemi yapılmamaktadır.

Aracı Kuruluş’tan –Fon/Yatırım Ortaklığı’na virmanlar; Takasbank, takas ve saklama kurumu olması nedeniyle MKK’nın doğal üyesi olduğundan  MKK sistemi altında TVS üye koduyla tanımlanmıştır. Bu nedenle, Fon/Ortaklıklar adına açılan hesaplar, MKK sisteminde Takasbank üyesi altında (Fon/Ortaklık saklama hesap sınıfı detayında açılacak) müşteri hesabı niteliğindedir ve Takasbank nezdinde bulunan Fon/Ortaklık saklama hesapları bu hesaplarda izlenmektedir. Bu nedenle, aracı kuruluşlar Yatırım Fon/Ortaklıklarına serbest virman yapmak istediklerinde karşı kurum olarak TVS üyesini ve ilgili müşteri olarak da Fon/Ortaklık kodunu belirtmektedirler. MKK nezdindeki TVS üyesi altında bulunan fon/ortaklık hesaplarına gelen virman bilgisi MKK tarafından Takasbank’a bildirilir. Söz konusu bilgilere göre Takasbank sisteminde de Fon hesabına giriş yapılır.

Fon/Ortaklıktan – Aracı Kuruluşa; Fon /Ortaklık hesabından aracı kuruluşlara yapılacak virmanlar için talimat giriş ve onay işlemleri Takasbank sisteminde yapılır. Kontrollerden geçen virman kayıtları için, MKK sistemine virmanın gerçekleştirilmesine ilişkin mesaj gönderilir. MKK sisteminde de serbest virmanla ilgili kontroller yapıldıktan sonra işlem sonucuna dair mesaj Takasbank sistemine  gönderilir.

Fon/Ortaklık hesabından yapılacak virman işlemi, fon/ortaklıklar tarafından Takas ekranları kullanılarak gerçekleştirilebildiği gibi Takasbank’a yazılı talimat verilerek de gerçekleştirilebilir.

Yazılı talimat ile virman işleminin gerçekleştirilmesi ve virmanlanan kıymetler ile takas borcunun kapatılmak istenmesi durumunda yazılı talimatın takas günü en geç saat 14:45’e kadar Takasbank'a gönderilmesi gerekmektedir.

Fon/Ortaklıkların Takasbank sistemi üzerinden virman işlemlerini gerçekleştirebilmeleri için işlem taahhütnamesini imzalayarak Takasbank'a teslim etmeleri gerekir.

İşlem taahhütnamesini Takasbank'a teslim eden fon/ortaklıklar, Takasbank sistemine ulaşarak ve Takasbank'tan almış oldukları kullanıcı kod ve şifreler ile ürettikleri erişim numaralarını kullanarak karşı üye hesabına virman yapabilirler. Virman işlemleri, sistemin güvenliği açısından giriş ve onay olmak üzere iki aşamalı olarak düzenlenmiştir ve herbir işlem için erişim numarası kullanma zorunluluğu getirilmiştir. Erişim numaralarını üretmeye yarayan kullanıcı kod ve şifreleri iki kullanıcı için ayrı ayrı olmak üzere işlem yapmaya yetkili kişilere ya da bunların yazılı olarak yetki verdiği kişilere Takasbank tarafından kapalı zarf içinde verilir.

Virman kayıtları, aracı kurumların fon/ortaklık adına yapılan işlemlerin sözleşme bilgilerine göre kıymet bazında otomatik olarak oluşturulur. Fon/ortaklık virmanları, hesaplardan çıkışların kontrollü olabilmesi için sözleşme bilgilerinden oluşturulan virman kayıtlarının onaylanması yoluyla gerçekleştirilir. Söz konusu kayıtlar dışında fon hesabından çıkış yapılmak istendiğinde fon tarafından girilen virman talimatı Takasbank’ın onayına gelir. Fon Kurulu ya da Fon Kurucusu tarafından, satış işlemi dışında yapılmak istenen virmanın açıklaması ile onay talep edilir. Takasbank tarafından virmana izin verilir ya da red edilir.

Serbest virman işlemleri Takasbank sistemi üzerinden saat 21:00’e kadar gerçekleştirilebilmektedir.

2. Tahvil ve Bono Virman İşlemleri

2.1. Depolararası Virman

Üyeler Takasbank nezdindeki çıkış yetkisi bulunan kendi depo hesaplarından giriş yetkisi bulunan kendi depo hesaplarına uzaktan erişim yoluyla virman yapabilirler. Virman tek aşamada gerçekleşir ve erişim numarası kullanılmaz. Teminat yatırma-çekme kaynaklı virmanlar ise teminatın yatırıldığı piyasa menüleri  yada işleme özel  menülerde yer alan  ekranlar aracılığı ile gerçekleştirilir.

2.2. Üyelerarası Virman

Nakit Kıymet, Teminat ve Şartlı Virman ve Elektronik EFT Talimatı Taahhütnamesini Takasbank'a teslim eden üyeler, Takasbank sistemine ulaşarak ve Takasbank'tan almış oldukları kullanıcı kod ve şifreler ile ürettikleri erişim numaralarını kullanarak çıkış yetkisi bulunan depo hesaplarından karşı üyenin giriş yetkisi bulunan depo hesabına virman yapabilirler.

Virman işlemleri, sistemin güvenliği açısından giriş ve onay olmak üzere iki aşamalı olarak düzenlenmiş olup,  herbir işlem için erişim numarası kullanma zorunluluğu getirilmiştir. Erişim numaralarını üretmeye yarayan kullanıcı kod ve şifreleri iki kullanıcı için ayrı ayrı olmak üzere işlem yapmaya yetkili kişilere ya da bunların yazılı olarak yetki verdiği kişilere Takasbank tarafından kapalı zarf içinde verilir.

2.3. Yatırım Fonu, Bireysel Emeklilik Fonu, Borsa Yatırım Fonu ve   Yatırım Ortaklığı Virmanı

Yatırım fonu, bireysel emeklilik fonu, borsa yatırım fonu ve yatırım ortaklığı hesaplarından yapılacak virmanlar kontrollü olarak gerçekleştirilmektedir. Bu amaçla, İMKB Tahvil ve Bono Piyasasında yatırım fonları ve ortaklıklarının alım satım işlemine aracılık eden her bir banka ve aracı kurumun fon adına gerçekleştirmiş olduğu her bir kıymet için toplam satış miktarları kadar virman giriş kaydı sistem tarafından netleştirme sonrasında otomatik olarak oluşturulur. Sistem tarafından oluşturulan virman giriş kayıtları fon/ortaklık tarafından  kısmen ya da tamamen gerçekleştirilebilir.  Döviz ödemeli kıymet satışlarına ilişkin virman kayıtlarının  valör günü sabahı oluşturulması nedeniyle,  virman  netleştirme işlemi beklenmeksizin gerçekleştirilebilir.

Değişim ihalesi, ödünç işlemi, teminat iadesi v.b. nedenlerle fon hesabından kıymet transferi ancak fon kurulu veya fon kurucusu tarafından gönderilen yazılı talimat aslı ile mümkün olmaktadır. Virman yapılmak istenen kıymetin giriş ve onay aşamaları ilgili fon kullanıcıları tarafından yapılır. Bankamız ilgili birimi tarafından ikinci onayın verilmesi halinde virman işlemi gerçekleşecektir.  Bu işlemlerde  giriş kaydının sistem tarafından otomatik olarak oluşturulması dışında 2.2. Üyelerarası Virman bölümünde yer alan kurallar geçerlidir.